Vanaf 1 januari 2027 gaat een aanzienlijk aantal van de waterschappen aanbesteden met de vernieuwde CO₂-Prestatieladder 4.0. Dit blijkt uit een onlangs gehouden survey onder de 21 waterschappen. De CO₂-Prestatieladder 4.0 biedt een aangescherpte aanpak die organisaties helpt hun klimaatdoelen te behalen en de energietransitie te versnellen. De inzet van de nieuwe Ladder onderstreept de gezamenlijke ambitie van waterschappen om CO₂-reductie structureel te verankeren in inkoop en uitvoering.

Van versie 3.1 naar 4.0: wat verandert er?

De meeste waterschappen werken binnen aanbestedingen al met versie 3.1 van de CO₂-Prestatieladder. In versie 4.0 zijn de vijf niveaus vervangen door drie treden. De eerste drie niveaus van 3.1 zijn daarbij samengevoegd tot trede 1. Wie de stap maakt naar trede 2 of 3 krijgt te maken met ambitieuzere eisen: die organisaties stellen een klimaattransitieplan op, met concrete stappen naar klimaatneutraliteit in 2050 en meetbare tussendoelen. Daarnaast moeten organisaties voortaan ook andere broeikasgassen, zoals methaan en lachgas meenemen in hun emissie-inventaris, niet alleen CO₂. Daarmee sluit de Ladder aan op internationale kaders zoals het Klimaatakkoord van Parijs en de CSRD.

Versie 4.0 als nieuw vertrekpunt voor de markt

De waterschappen die aanbesteden met de CO₂-Prestatieladder stappen per 1 januari 2027 over op versie 4.0. Voor marktpartijen is daarmee duidelijk: versie 4.0 wordt het nieuwe uitgangspunt bij aanbestedingen waarin de Ladder wordt toegepast. De waterschappen maken deze keuze nu al kenbaar, zodat bedrijven zich tijdig kunnen voorbereiden.

CO₂-reductie als vast onderdeel van aanbestedingen

De waterschappen sluiten met deze stap aan bij een bredere beweging onder publieke opdrachtgevers. Ook Rijkswaterstaat stapt per 1 juli 2026 over op versie 4.0. Door deze eenduidige lijn weten opdrachtnemers waar ze aan toe zijn en worden zij gestimuleerd om structureel te investeren in CO₂-reductie. Het uitgangspunt blijft daarbij hetzelfde: CO₂-reductie niet als losse ambitie, maar als vast en herkenbaar onderdeel van aanbesteding en uitvoering.

Samenwerking en kennisdeling centraal

De overgang naar versie 4.0 pakken de waterschappen samen op met SKAO en de Unie van Waterschappen. Binnen Communities of Practice (CoP’s) wisselen zij ervaringen uit en bespreken zij hoe de Ladder effectief toe te passen in aanbestedingen. Zo worden geleerde lessen direct gedeeld en kan de invoering van versie 4.0 bij alle waterschappen soepel verlopen.

Met de publicatie van versie 4.0 heeft Stichting Klimaatvriendelijk Aanbesteden & Ondernemen (SKAO) een belangrijke stap gezet in de verdere ontwikkeling van de CO₂-Prestatieladder. Deze nieuwe versie is tot stand gekomen in samenwerking met brancheorganisaties, overheden en maatschappelijke organisaties. Daarmee is vanaf het begin gewerkt aan draagvlak en praktische toepasbaarheid in de markt.