Veelgestelde vragen over de CO₂-Prestatieladder

De CO₂-Prestatieladder is hét duurzaamheidsinstrument van Nederland, dat bedrijven en overheden ondersteunt bij het verminderen van energieverbruik, CO₂-uitstoot en kosten. De CO₂ -Prestatieladder kan gebruikt worden als aanbestedingsinstrument, om zo de markt te vergroenen, en als CO₂-managementsysteem, om zo eigen uitstoot en energieverbruik te verminderen.

De CO₂-Prestatieladder is een CO₂-managementsysteem. Een managementsysteem is een samenhangend geheel van afspraken en werkwijzen en een organisatiestructuur voor een planmatige en systematische beheersing en verbetering van bedrijfsprocessen om de gestelde doelen te realiseren. Andere bekende managementsystemen zijn bijvoorbeeld ISO 9001 (kwaliteitsmanagementsysteem), ISO 14001 (milieumanagementsysteem) en ISO 50001 (energiemanagementsysteem). Alle managementsystemen zin gericht op continue verbetering en hebben een PCDA-cyclus (Plan Do Check Act).

De CO₂-Prestatieladder (versie 3.1 én 4.0) is geaccepteerd als geaccrediteerd certificeringssysteem conform NEN-EN-ISO/IEC 17021-1 (certificatie van managementsystemen). In Nederland is de Raad voor Accreditatie (RvA) hiervoor verantwoordelijk, in België Belac. De RvA-acceptatie voor dit schema staat bekend als S571.

De RvA en Belac accrediteren de certificerende instellingen (CI’s) die audits uitvoeren voor de CO₂-Prestatieladder. Accreditatie betekent dat een CI aantoonbaar deskundig, onpartijdig en onafhankelijk te werk gaat.

CI’s die aan de norm voldoen, ontvangen een formele accreditatie en mogen het accreditatiemerk voeren. Certificaten en rapporten met dit merk worden in vrijwel alle landen wereldwijd erkend.

Er is door de Universiteit van Utrecht wetenschappelijk onderzoek gedaan naar de CO₂-uitstoot van organisaties die zijn gecertificeerd voor de CO₂-Prestatieladder. Bij de onderzochte organisaties bedroeg de CO₂-reductie van 2010 tot en met 2013, 3,2 procent per jaar. Dit terwijl het gemiddelde energiebesparingstempo in Nederland 1,5 procent per jaar bedraagt. Organisaties met een certificaat reduceren dus twee keer zoveel CO₂.

Stichting Klimaatvriendelijk Aanbesteden & Ondernemen (SKAO) is eigenaar en beheerder van de CO₂-Prestatieladder. Lees hier meer over de stichting.

U kunt uw organisatie hier aanmelden om met de certificering aan de slag te gaan.

1. Als certificaathouder betaalt u jaarlijks contributie aan SKAO. Zie hiervoor onze tarieven. Het tarief dat voor uw organisatie van toepassing is, is afhankelijk van de grootte of omzet van uw organisatie.

2. U betaalt ook kosten aan de certificerende instelling (CI) die bij uw organisatie de audit afneemt. De kosten hiervan zijn tevens afhankelijk van uw organisatiegrootte, het ambitieniveau en dergelijken. Vraag de CI van uw keuze voor diens tarieven. Zie voor alle CI’s deze pagina.

3. Sommige organisaties kiezen ervoor om een adviesbureau in te schakelen bij de ondersteuning van het certificeringstraject. Dit is geen vereiste bij de implementatie van de CO₂-Prestatieladder. Een adviseur kan u echter wel bijstaan en op weg helpen. Hier zijn ook kosten aan verbonden.

• Bij eerste aanmelding ontvangt uw organisatie direct een factuur voor de rest van het jaar. Pas na betaling ontvangt u inloggegevens.  
• Daarna vindt facturatie jaarlijks in april plaats.  
• Een maand van tevoren ontvangt uw organisatie een vooraankondiging voor de facturatie, met het verzoek om de gegevens die bij ons bekend zijn te checken.  

• Nadat u de factuur heeft betaald, moet onze collega deze handmatig op betaald zetten in onze database. Dit gebeurt op maandag en u ontvangt hierop de inloggegevens.
• Het kan dus zijn dat u wel betaald heeft, maar dat onze collega dit nog niet heeft verwerkt. Wacht u tot de eerstvolgende maandag.

Let op: registreert u de organisatie niet opnieuw. 

• De huidige CO₂-manager kan zelf de bedrijfs- en contactgegevens aanpassen, dus ook een nieuw contactpersoon toevoegen. Dit kan in de inlogomgeving. 
• Bent u de nieuwe CO₂-manager en moet deze gewijzigd worden? Dan helpen we u hier graag bij. Stuurt u dan alstublieft uw gegevens en het verzoek naar administratie@SKAO.nl.  

Het wijzigen van uw wachtwoord kunt u zelf doen. Klik op ‘wachtwoord vergeten’ op de inlogpagina. Wilt u hier liever hulp bij? Bel ons dan, dan wordt het nieuwe wachtwoord telefonisch doorgegeven.

Uw organisatie wordt pas gepubliceerd op de website van SKAO als het CO₂-bewust Certificaat is behaald. Uw Certificerende Instelling (CI) stuurt het certificaat aan SKAO door, daar hoeft u verder niets voor te doen. Twijfelt u of uw CI het certificaat aan ons heeft doorgestuurd, doe dan navraag bij uw CI. Is het certificaat naar ons opgestuurd maar staat u toch niet op de website vermeld, geef dit dan aan SKAO door via certificaat@skao.nl.

Om de CO₂-footprint van uw organisatie te bepalen, vermenigvuldigt u de gebruikte energiebronnen met de juiste ‘emissiefactoren’. Er zijn per land door SKAO goedgekeurde websites waarop u emissiefactoren kunt vinden:

Voor Nederland: https://co2emissiefactoren.nl/

Voor België: https://www.co2emissiefactoren.be/

Voor Frankrijk: https://base-empreinte.ademe.fr/

Voor het Verenigd Koninkrijk: https://www.gov.uk/government/publications/greenhouse-gas-reporting-conversion-factors-2025

Wilt u gelijk aan de slag? In Mijn CO₂-Prestatieladder vindt u een duidelijke, interactieve versie van het handboek, compleet met uitleg bij ingewikkelde passages en relevante voorbeelden. Maak een gratis proefaccount aan om het platform te verkennen en uw certificeringstraject te starten. In deze omgeving kunt u ook uw bestanden uploaden.

Soms blijkt dat een passage uit het handboek nadere uitleg nodig heeft, of is er voortschrijdend inzicht over hoe een eis moet worden geïnterpreteerd. Dan wordt over een dergelijke passage een aanvullende regel opgesteld, wat we een ‘harmonisatiebesluit’ noemen. Het handboek is normatief, en dit geldt ook voor deze harmonisatiebesluiten die later zijn toegevoegd.

Om een certificaat te kunnen ontvangen voor de CO₂-Prestatieladder, moet een onafhankelijke organisatie beoordelen of uw organisaite voldoet aan de eisen uit het handboek van de CO₂-Prestatieladder. Deze onafhankelijke organisaties worden certificerende instellingen (ci’s) genoemd. Zie hier een lijst van organisaties waar u uit kunt kiezen.

• CO₂-reductie en energiebesparing: U vermindert uw energieverbruik en draagt actief bij aan de reductie van CO₂-uitstoot.
• Gunningvoordeel: U profiteert van CO₂-gerelateerd gunningvoordeel bij aanbestedingen, waardoor u meer kans maakt om aanbestedingen te winnen.
• Lagere kosten: door de energie die u bespaart, verlaagt u ook uw energierekening. Innovatieve maatregelen die u neemt kunnen op de langere termijn ook kostenbesparend zijn.
• U maakt gebruik van een internationaal erkend managementsysteem.

Er zijn meer dan 8000 organisaties met een certificaat voor de CO₂-Prestatieladder, en meer dan 300 aanbestedende diensten zetten de CO₂-Prestatieladder in bij aanbestedingen. Voor een overzicht van deze gecertificeerde organisaties, zie de pagina met Deelnemers.

U kunt uw organisatie aanmelden voor de CO₂-Prestatieladder via deze link. Hier vult u uw persoonlijke gegevens en organisatiegegevens in. Na ontvangst van uw betaling ontvangt u van ons inloggegevens waarmee u toegang krijgt tot Mijn CO₂-Prestatieladder. In deze online omgeving kunt u de bestanden uploaden die vereist zijn om een certificaat te kunnen behalen.

Een organisatie die zich wil laten certificeren voor de CO₂-Prestatieladder moet voldoen aan de eisen van de CO₂-Prestatieladder. Een externe auditor controleert of dit zo is. De eisen van de CO₂-Prestatieladder staan in onze norm en bestaan uit een algemeen deel, waar alle organisaties aan moeten voldoen, en een deel dat specifiek gaat over het ambitieniveau dat u als organisatie kiest. Kies u bijvoorbeeld voor niveau 3, dan moet u dus voldoen aan de algemene eisen en de eisen die specifiek gaan over niveau 3. Lees hier meer over Certificeren voor de CO₂-Prestatieladder.

Vooralsnog kunnen organisaties alleen een certificaat behalen voor versie 3.1 van de CO₂-Prestatieladder. De eisen van versie 3.1 leest u in ons CO₂-Prestatieladder 3.1-handboek.
De eisen van versie 4.0 kunt u al wel inzien via Mijn CO₂-Prestatieladder. Lees hier meer over de geldigheid van de verschillende versies van de CO₂-Prestatieladder.

Op de webpagina Documenten staan diverse Praktische Gidsen die u kunt raadplegen als hulpmiddel bij het certificeren voor CO₂-Prestatieladder 3.1.
Voor versie 4.0 van de CO₂-Prestatieladder hebben wij een digitale omgeving ontwikkeld waarin u de eisen op overzichtelijke manier  kunt raadplegen en waaraan op de relevante plekken ook extra uitleg en voorbeelden zijn toegevoegd. Wij blijven hier doorlopend content aan toevoegen om u op weg te helpen. U kunt de digitale omgeving raadplegen door u aan te melden.

Verder hebben wij een maatregellijst ontwikkeld die u ter inspiratie kunt raadplegen en kunt u ook de publicaties van andere organisaties inzien ter inspiratie voor uw eigen publicaties.

Ja, kleine organisaties kunnen zich certificeren en komen in aanmerking voor bepaalde vrijstellingen, afhankelijk van hun omvang en omzet.

SKAO heeft een lijst opgesteld van alle Certificerende Instellingen (CI’s) die een audit mogen afnemen voor de CO₂-Prestatieladder. Alleen deze partijen zijn door SKAO bevoegd verklaard tot het afgeven van een CO₂-bewust certificaat. Al deze CI’s zijn door de Raad voor Accreditatie of BELAC geaccrediteerd.

Na de eerste audit volgt jaarlijks een controleaudit. Elke drie jaar vindt een hercertificeringsaudit plaats.

Om de duur van de audit te bepalen heeft SKAO auditdagentabellen gepubliceerd: auditdagentabel versie 3.1 en auditdagentabel versie 4.0. De auditdagentabel geeft Certificerende Instellingen (CI’s) een richtlijn voor de minimumtijd die een audit bij een organisatie vraagt. Deze verwachte tijdsbesteding is afhankelijk van een aantal factoren waaronder de omvang van de te certificeren organisatie en het (gewenste) ladderniveau. De auditdagentabel moet ervoor zorgen dat de Certificerende Instelling voldoende tijd heeft om een goede beoordeling uit te voeren en daarmee de kwaliteit van de Ladderbeoordelingen te borgen.

Neem onderstaande modeltekst op in uw aanbestedingsdocumenten. Hiermee maakt u duidelijk dat ook certificaten op basis van versie 4.0 worden geaccepteerd:

“In deze aanbesteding wordt het gunningcriterium CO₂-Prestatieladder 3.1 gehanteerd. Indien een CO₂-Prestatieladdercertificaat wordt gebruikt om aan te tonen dat aan dit gunningcriterium wordt voldaan, mag dit ook met een certificaat op basis van Handboek 4.0 van de CO₂-Prestatieladder.

Hierbij geldt het volgende:

• Een certificaat op basis van CO₂-Prestatieladder 4.0 – Trede 1 wordt geaccepteerd als bewijs voor CO₂-ambitieniveau 3 van het gunningcriterium CO₂-Prestatieladder 3.1.
• Een certificaat op basis van CO₂-Prestatieladder 4.0 – Trede 2 of Trede 3 wordt geaccepteerd als bewijs voor CO₂-ambitieniveau 5 van het gunningcriterium CO₂-Prestatieladder 3.1.”

Nee, dit hoeft niet. Organisaties die inschrijven op een aanbesteding waarin het gunningscriterium CO₂-Prestatieladder is opgenomen schrijven in met een CO₂-ambitieniveau waarop zij de opdracht willen uitvoeren. Na gunning moet de organisatie binnen een jaar aantonen dat het voldoet aan de eisen van het gunningscriterium CO₂-Prestatieladder. Door ofwel een CO₂-Prestatieladdercertificaat óf een projectverklaring op het aangeboden CO₂-ambitieniveau te overleggen.

Het kan zijn dat het de opdrachtnemer niet, of niet op tijd lukt om met een projectverklaring of een CO₂-Prestatieladdercertificaat te voldoen aan de eisen van het gunningscriterium CO₂-Prestatieladder. Voor deze situatie moet de aanbesteder een sanctie opnemen in de aanbestedingsstukken.

Advies is een sanctie op te nemen die groter is dan het bij inschrijving genoten gunningvoordeel. Voor het bepalen van de hoogte van de sanctie berekent u het verschil tussen de in de aanbestedingsprocedure toegekende kwaliteitswaarde – het overeengekomen CO₂-ambitieniveau – op het gunningscriterium CO₂-Prestatieladder en de uiteindelijk gerealiseerde kwaliteitswaarde (CO₂-ambitieniveau), te vermenigvuldigen met een factor (bijvoorbeeld 1,5).

Een voorbeeldsanctie en een voorbeeldtekst van een sanctieclausule zijn te vinden in Handreiking Aanbesteden 4.0.

Een CO₂-Prestatieladdercertificaat is veel voordeliger (in tijd en geld) voor organisaties die zich inschrijven op meerdere projecten of contracten met de CO₂-Prestatieladder. Met het CO₂-Prestatieladdercertificaat toont de inschrijver aan dat de gehele organisatie CO₂-bewust handelt, inclusief de CO₂-Prestatieladderprojecten die de organisatie uitvoert.

Groot voordeel van het CO₂-Prestatieladdercertificaat is dat het gebruikt kan worden in alle aanbestedingen (ook van verschillende opdrachtgevers) met het gunningscriterium CO₂-Prestatieladder. Een projectverklaring is slechts eenmalig geldig, specifiek voor het project waarover het wordt afgegeven door een Certificerende Instelling.

Er zijn meer dan 8000 organisaties met een certificaat voor de CO₂-Prestatieladder, en meer dan 300 aanbestedende diensten in Nederland en o.a. in België, Ierland, Frankrijk, UK, Duitsland en Portugal zetten de CO₂-Prestatieladder in bij aanbestedingen. Dit zijn onder andere partijen van de Rijksoverheid, gemeenten, waterschappen en provincies. Voor een overzicht van deze aanbestedende diensten, zie de pagina met Deelnemers.

De CO₂-Prestatieladder als aanbestedingsinstrument bestaat uit gunningscriterium CO₂-Prestatieladder dat kan dienen als basis voor gunningsvoordeel in een aanbesteding.  

Bij inzet van het CO₂-Prestatieladder BPKV-gunningscriterium kunt u er bijvoorbeeld voor kiezen om partijen te belonen met een fictieve inschrijfkorting of punten op basis van hun CO₂-ambitieniveau. Dit criterium en de hoogte van de beloning legt u dan vast in het aanbestedingsdocument. Door de Ladder in te zetten in een aanbesteding gunt u de opdracht niet aan de laagste bieding, maar aan die met de beste-prijs-kwaliteit-verhouding (BPKV). 

In Handreiking Aanbesteden 4.0 wordt beschreven hoe de CO₂-Prestatieladder als gunningscriterium kan worden ingezet. Deze handreiking bevat ook de tekst van het gunningscriterium CO₂-Prestatieladder 4.0.

Lees meer op de pagina over Aanbesteden met de CO₂-Prestatieladder.

De CO₂-Prestatieladder is niet geschikt als geschiktheidseis of selectiecriterium.

Hiervoor zijn verschillende redenen:

–   De implementatie van de CO₂-Prestatieladder binnen een organisatie kost tijd en moeite. In de meeste situaties zal het disproportioneel zijn om van een organisatie te eisen dat de gehele organisatie voorafgaand aan de inschrijving op een specifiek project, gecertificeerd moet worden. Een dergelijke eis is niet redelijk voor een project dat slechts een (klein) deel van de omzet van de organisatie zal vormen. Aanbestedingsrechtelijk gezien is er dan onvoldoende verband tussen de eis en het voorwerp van de opdracht. Ook om die reden is een dergelijke eis als geschiktheidscriterium of selectiecriterium niet toegestaan.

–   Het hanteren van een certificaat als geschiktheidseis of selectiecriterium heeft tot gevolg dat partijen zonder het gevraagde (niveau van het) certificaat niet kunnen meedoen resp. minder kans hebben om geselecteerd te worden. Dit werkt discriminerend voor bijvoorbeeld buitenlandse partijen of kleine bedrijven. Aanbestedingsrechtelijk gezien is dit niet toegestaan.

Dit uitgangspunt geldt voor alle aanbestedingen: Europees, nationaal, en onderhands. Bij kleine opdrachten is een dergelijke geschiktheidseis net zo goed discriminerend.

Bij elk CO₂-ambitieniveau van het gunningscriterium CO₂-Prestatieladder hoort een gunningvoordeel. Als opdrachtgever bepaalt u zelf het gunningvoordeel per trede. De meeste opdrachtgevers werken met percentages maar het is ook mogelijk om met vaste bedragen of met punten te werken.

We raden aan om een progressief gunningvoordeel te hanteren: hoe hoger de trede waarop een bedrijf presteert, hoe groter het voordeel. De reden daarvoor is dat de hogere treden een aanzienlijk grotere inspanning van het bedrijf vragen. Op trede 1 richt een organisatie zich op de eigen uitstoot (scope 1 en 2), maar op trede 2 en trede 3 komt daar de gehele waardeketen (scope 3) bij — en juist daar zit doorgaans de grootste CO₂-impact. Een progressieve opbouw beloont die extra inspanning, stimuleert bedrijven om te blijven verbeteren en investeren in duurzaamheid, en biedt hen de mogelijkheid om zich te onderscheiden. Zo creëert u als opdrachtgever een ‘race to the top’.

De hoogte van het gunningvoordeel en de wijze waarop dit berekend wordt, moet beschreven worden in de aanbestedingsdocumenten van de opdrachtgever, zodat duidelijk is hoe dit voordeel zich verhoudt tot de waardering van andere kwalitatieve elementen (BPKV-criteria) van de inschrijving, zie Handreiking Aanbesteden 4.0.

Organisaties die inschrijven op een aanbesteding waarin het BPKV-criterium CO₂-Prestatieladder is opgenomen kunnen op twee verschillende manieren voldoen aan dit criterium. In beide gevallen moet de organisatie binnen een jaar na gunning en vervolgens jaarlijks, gedurende de looptijd van het project, aantonen dat het voldoet aan het BPKV-criterium CO₂-Prestatieladder:

–   Door een CO₂-Prestatieladdercertificaat op het aangeboden CO₂-ambitieniveau te overleggen. Hiermee toont de inschrijver aan dat deze voldoet aan de eisen van de Ladder, ook in de uitvoering van CO₂-Prestatieladderprojecten.

–   Door projectspecifiek aan de eisen van het gunningscriterium CO₂-Prestatieladder op het aangeboden CO₂-ambitieniveau te voldoen en daarover een projectverklaring te overleggen.

In beide gevallen is de beoordeling van het CO₂-ambitieniveau de verantwoordelijkheid van een externe en onafhankelijke partij: een Certificerende Instelling, die is geaccrediteerd voor de CO₂-Prestatieladder. De aanbesteder hoeft dus niet zelf te controleren of aan de gestelde eisen wordt voldaan, maar slechts een door een CI goedgekeurde projectverklaring of CO₂-Prestatieladdercertificaat van de opdrachtnemer te ontvangen.

Organisaties kunnen op twee manieren aantonen dat zij voldoen aan het overeengekomen CO₂-ambitieniveau:

Met een CO₂-Prestatieladdercertificaat (organisatieniveau) De gecertificeerde organisatie heeft een werkend CO₂-managementsysteem dat jaarlijks wordt geaudit door een onafhankelijke certificerende instelling (CI). Tijdens de audit beoordeelt de CI niet alleen de doelstellingen en maatregelen op bedrijfsniveau, maar controleert zij ook steekproefsgewijs de projecten waarvoor de CO₂-Prestatieladder een rol heeft gespeeld in de aanbesteding.

Met een projectspecifieke beoordeling Als een organisatie projectspecifiek aantoont dat zij voldoet aan het gunningscriterium, moet zij reductiemaatregelen nemen op het project zelf. Een CI onderzoekt of deze maatregelen daadwerkelijk zijn doorgevoerd en of wordt voldaan aan de eisen van het overeengekomen CO₂-ambitieniveau. De CI stelt hierover een projectverklaring op.

Ook bij aanbestedingen onder de Europese drempel kan de CO₂-Prestatieladder worden toegepast.

Wanneer je een formele aanbestedingsprocedure volgt, zoals een nationale procedure (bijvoorbeeld bij werken boven €1,5 miljoen), kun je de CO₂-Prestatieladder inzetten als gunningscriterium.

Bij een meervoudig onderhandse procedure is dit eveneens mogelijk. In dat geval vraag je inschrijvers, naast hun prijs, aan te geven op welk CO₂-Prestatieladderniveau zij de opdracht willen uitvoeren en welke certificerende instelling (CI) betrokken is. Vervolgens kun je de inschrijvingen beoordelen door de prijs te corrigeren met het bijbehorende percentage van het aangeboden niveau, om zo tot een rangorde te komen.

Daarnaast is het mogelijk om bij aanbestedingen onder de drempel de selectie van gegadigden mede te baseren op hun niveau op de CO₂-Prestatieladder. Daarbij is het wel van belang dat je gegadigden met hetzelfde niveau selecteert, zodat een eerlijke vergelijking mogelijk blijft.

Eisen in aanbestedingen moeten juridisch gezien altijd verband houden met de opdracht. Het CO₂-Prestatieladdercertificaat laat zien dat een organisatie volgens de eisen van het Handboek CO₂-Prestatieladder werkt en structureel CO₂-bewust handelt. Dit geldt voor de hele organisatie, dus ook voor de projecten die zij uitvoert.

Bij toepassing van de CO₂-Prestatieladder in een aanbesteding wordt daarom altijd gekeken naar het project. Het gunningscriterium CO₂-Prestatieladder stelt eisen aan de uitvoering van het specifieke project, op verschillende CO₂-ambitieniveaus. Deze projecteisen zijn uitgewerkt in de Handreiking Aanbesteden gunningscriterium CO₂-Prestatieladder 4.0. De CO₂-ambitieniveaus met eisen op projectniveau sluiten aan op de verschillende treden van de CO₂-Prestatieladder, zoals beschreven in het Handboek CO₂-Prestatieladder versie 3.1 en versie 4.0.

De eisen voor het certificaat (op organisatieniveau) en de projecteisen uit het gunningscriterium zijn niet exact hetzelfde, maar komen inhoudelijk wel overeen. Daarom mag een opdrachtgever het CO₂-Prestatieladdercertificaat gebruiken als onderbouwing van het CO₂-ambitieniveau waarmee een inschrijver heeft ingeschreven.

Brancheorganisaties en opdrachtgevers hebben samen in het Centraal College van Deskundigen (CCvD) overlegd over de inhoud van de nieuwe norm. De vertegenwoordigers hebben regelmatig overlegd met hun achterban over elke voorgenomen wijziging. CO₂-Prestatieladder versie 4.0 is dus – net als voorgaande versies – samen met de markt ontwikkeld.

Trede 1 van CO₂-Prestatieladder versie 4.0 is vergelijkbaar met niveau 3 van CO₂-Prestatieladder versie 3.1. Een organisatie gaat aan de slag met kortetermijndoelen (tot 3 jaar) en met het energiegebruik en de uitstoot van de eigen organisatie (scope 1 en scope 2).

Trede 2 van CO₂-Prestatieladder 4.0 richt zich net als niveau 5 van CO₂-Prestatieladder versie 3.1 op de waardeketen (scope 3) van een organisatie. De focus ligt op de belangrijkste activiteiten van een organisatie en op de middellange termijn (5 tot 10 jaar).

Trede 3 gaat verder dan elk niveau van CO₂-Prestatieladder versie 3.1. De nadruk ligt op het lange-termijndoel (tot 2050) van nul uitstoot, zowel voor de eigen activiteiten (scope 1 en 2) als voor de keten (scope 3). Een organisatie wordt ook gestimuleerd om voorbij de keten te kijken naar uitstoot die buiten de scopes valt, zoals vermeden emissies of emissies uit verbranding van biomassa.

Vanaf 14 juli 2025, een halfjaar na publicatie van de nieuwe norm, kunt u als organisatie een certificaat behalen voor CO₂-Prestatieladder versie 4.0. U kunt zich in het eerste halfjaar al wel oriënteren op versie 4.0 en nadenken over wat de wijzigingen voor uw organisatie betekenen. De eisen van versie 4.0 kunt u al inzien via Mijn CO₂-Prestatieladder. Lees hier meer over de geldigheid van de verschillende versies van de CO₂-Prestatieladder.

Uiterlijk bij uw eerste audit na 14 januari 2027 moet u definitief overstappen. Tot die datum kunt u bij een audit nog kiezen voor een (her)beoordeling op CO₂-Prestatieladder versie 3.1.

Omdat veel certificaathouders in 2025 en 2026 waarschijnlijk nog niet zullen zijn overgestapt, vragen we aanbestedende diensten om pas op z’n vroegst in 2026 te beginnen met het gebruik van versie 4.0 in aanbestedingen. Het belangrijkste is dat de markt er echt klaar voor is; bij twijfel adviseren we te wachten tot 14 januari 2027. Vanaf 14 januari 2027 adviseren we aanbestedende diensten Handboek 3.1 niet meer te gebruiken bij aanbestedingen.

In de overgangsperiode van CO₂-Prestatieladder versie 3.1 naar CO₂-Prestatieladder 4.0 kunnen 4.0-certificaten worden geaccepteerd in een aanbesteding op basis van Handboek 3.1. Bijvoorbeeld: trede 1 in Handboek 4.0 staat gelijk aan niveau 3 in Handboek 3.

Nee, een certificaat voor versie 3.1 is niet geldig in een aanbesteding op basis van versie 4.0. Dit komt omdat versie 4.0 in veel gevallen verder gaat dan versie 3.1.

Doordat u met de CO₂-Prestatieladder een CO₂-managementsysteem implementeert, kan uw organisatie hier steeds opnieuw op terugvallen als onderbouwing van het jaarlijkse CSRD-duurzaamheidsverslag. Tijdens de ontwikkeling van CO₂-Prestatieladder 4.0 is rekening gehouden met CSRD. CO₂-Prestatieladder 4.0 hanteert zoveel mogelijk dezelfde randvoorwaarden als CSRD, om te voorkomen dat u dubbel werk moet doen.
Lees hier meer over de relatie tussen de CO₂-Prestatieladder en CSRD.

De Milieukostenindicator (MKI) kan voor projecten dienen als CO₂-footprint, mits de CO₂-component specifiek benoemd wordt. Dit voorkomt dubbele berekeningen en houdt de focus op CO₂-reductie.

‘Scopes’ in het Greenhouse Gas Protocol geven categorieën aan voor verschillende CO₂-uitstootbronnen. Scope 1 is directe uitstoot door verbranding binnen het bedrijf, zoals gasverbruik of brandstof voor machines. Scope 2 omvat indirecte uitstoot door elektriciteitsverbruik dat elders wordt opgewekt. Scope 3 is de ketenbrede uitstoot en bevat emissies van ingekochte goederen tot aan transport en downstreamgebruik door klanten. Scope 3 is breed en omvat alle ketengerelateerde uitstoot die niet direct aan het eigen bedrijf te relateren is.

De definitie van groene stroom volgens de CO₂-Prestatieladder is elektriciteit die is opgewekt door zon, wind, water of biomassa en die is geproduceerd in hetzelfde land als waar het gebruikt wordt. Lees hier meer over groene stroom volgens de CO₂-Prestatieladder.